De griepprik tijdens de zwangerschap: bescherming voor moeder én baby
Zwanger? Dan is de griepprik misschien niet het eerste waar je aan denkt. Toch kan een vaccinatie tegen griep juist tijdens de zwangerschap belangrijk zijn. De griepprik beschermt namelijk niet alleen jou, maar ook je baby in de eerste maanden na de geboorte.
Zwangeren, pasgeboren baby’s en griep
Tijdens een zwangerschap verandert je lichaam op allerlei manieren. Je afweersysteem past zich daarbij aan om de zwangerschap goed te laten verlopen. Daarnaast werken je hart en longen harder en neemt de zuurstofbehoefte toe. Hierdoor kan een infectie zoals griep het lichaam zwaarder belasten dan anders. Zwangere vrouwen die griep krijgen, worden dan ook vaker in het ziekenhuis opgenomen dan niet-zwangere vrouwen van dezelfde leeftijd. Het risico op sterfte door griep lijkt niet hoger. Niet alleen zwangere vrouwen zijn kwetsbaarder voor de effecten van griep. Ook pasgeboren baby’s met griep lopen een hoger risico op ernstige gevolgen zoals benauwdheid, een longontsteking en soms een ziekenhuisopname.
De griepprik
In Nederland kunnen zwangeren de griepprik halen als zij tussen 15 oktober en 1 maart 22 weken of langer zwanger zijn. De vaccinatie is gratis.
De griepprik tijdens de zwangerschap is een “geïnactiveerd vaccin”: dit betekent dat er geen levend griepvirus in zit. Uit veel onderzoek en jarenlange ervaring blijkt dat de vaccinatie veilig is voor zowel moeder als baby. Bijwerkingen zijn meestal mild, zoals een pijnlijke arm, spierpijn of je wat minder fit voelen.
Nadat je de griepprik hebt gekregen, maakt je lichaam antistoffen tegen het griepvirus aan. Via de placenta gaan die antistoffen ook naar je baby. Deze antistoffen beschermen je baby tegen griep in de eerste maanden na de geboorte. Zelf ben je na de vaccinatie ook beschermd. Mochten jij of je baby dan toch griep krijgen, dan verloopt de infectie meestal mild. Het vaccin zelf komt niet bij je baby, alleen jouw antistoffen.
Pasgeboren baby’s van moeders die tijdens hun zwangerschap de griepprik kregen, hebben ongeveer 35% minder kans om griep te krijgen dan baby’s van ongevaccineerde moeders. Na de prik is de kans dat je kindje in het ziekenhuis wordt opgenomen door griep ongeveer 70% lager. Gevaccineerde zwangeren hebben zelf ongeveer 50% minder kans om griep te krijgen dan ongevaccineerde zwangeren.
Ben je vanwege een medische aandoening al opgenomen in een doelgroep voor de jaarlijkse griepprik? In dat geval kun je ook buiten deze periode of vóór de 22e week van je zwangerschap in aanmerking komen. Dan kun je de vaccinatie via je huisarts halen.
Twee prikken: griep én kinkhoest
Naast de griepprik bestaat er tijdens de zwangerschap de 22-wekenprik tegen kinkhoest. Hierover ontvang je rond 16 weken zwangerschap informatie via de mail, en wij bespreken dit onderwerp tijdens je controle. Deze vaccinatie beschermt de baby vanaf de geboorte tegen kinkhoest, een ziekte die bij jonge baby’s ernstig kan verlopen.
De griepprik en de kinkhoestvaccinatie kunnen veilig tegelijkertijd worden gegeven. De vaccins werken dan net zo goed als wanneer ze afzonderlijk worden toegediend en samen geven ze geen grotere kans op bijwerkingen. De antistoffen die je lichaam na de vaccinaties maakt, gaan via de placenta naar je baby.
Waar haal je de prik en hoe vraag je hem aan?
De gratis griepprik en de kinkhoestvaccinatie voor zwangeren worden gegeven via de Jeugdgezondheidszorg (JGZ), meestal is dat via het consultatiebureau. In de mail die je van ons ontvangt over de kinkhoestvaccinatie staat hoe je zelf een afspraak kan maken bij de JGZ-organisatie in jouw regio. Ook kun je via de website van het RIVM op basis van je postcode opzoeken waar je terechtkunt.
Goed om te weten
Voor de griepprik geldt specifiek de periode 15 oktober tot 1 maart, omdat griep vooral in de winter voorkomt. De kinkhoestvaccinatie kan het hele jaar vanaf de 22e zwangerschapsweek worden gehaald.
Kortom: met de griepprik bescherm je tijdens de zwangerschap niet alleen jezelf tegen ernstige griep, maar geef je via de placenta ook antistoffen door aan je baby. Samen met de 22-wekenprik tegen kinkhoest kun je je baby zo al vóór de geboorte beschermen tegen twee infecties die in de eerste levensmaanden ernstig kunnen verlopen.