Wanneer u een miskraam heeft

Als er bloedverlies optreedt in de eerste maanden van de zwangerschap is er in de helft van de gevallen sprake van een miskraam. De oorzaak van een miskraam is bijna altijd een afwijking in de chromosomen die toevallig is ontstaan bij de bevruchting van de eicel. Dit leidt tot een stoornis in de aanleg van de zwangerschap waardoor de zwangerschap niet verder kan groeien en wordt afgestoten. De afwijking is zelden erfelijk.

Een miskraam is het verlies van een vroege zwangerschap. Een miskraam wordt ook wel een abortus genoemd. Er zijn verschillende vormen van miskramen te onderscheiden, meestal afhankelijk van het stadium van de zwangerschap waarin de miskraam is opgetreden of afhankelijk van het verloop van de miskraam. Bij een zeer vroege miskraam is al vroeg in de zwangerschap de groei gestopt en is er geen embryo ontwikkeld. Op de (inwendige) echo is dan alleen een vruchtzak zichtbaar.

Bij een iets latere miskraam (missed abortion) is de groei verder gekomen en een embryo zichtbaar door middel van een inwendige echo. Het embryo heeft echter geen hartactie en is meestal kleiner dan de zwangerschapsduur aangeeft. Gaat de baarmoeder het zwangerschapsweefsel uitdrijven en opent de baarmoedermond zich, dan ontstaat krampende pijn en bloedverlies. De kans dat de zwangerschap eindigt is dan zeer groot. Is het zwangerschapsweefsel volledig uit de baarmoeder gedreven dan verdwijnt de pijn en het bloedverlies en sluit de baarmoedermond zich weer.

Wat is de kans op een miskraam?

Een miskraam is een vaak voorkomend en natuurlijk verschijnsel: bij tenminste één op de tien zwangerschappen treedt een miskraam op. In Nederland krijgen jaarlijks 20.000 vrouwen een miskraam. De kans op een miskraam neemt toe met de leeftijd. Voor vrouwen beneden de vijfendertig jaar is de kans op een miskraam bij een zwangerschap ongeveer 1 op 10. Tussen de vijfendertig en veertig jaar eindigt 1 op de 5 tot 6 zwangerschappen in een miskraam.

Kunt u iets doen om een miskraam te voorkomen?

U kunt een miskraam niet voorkomen of tegenhouden. Niet met medicijnen en ook niet met bedrust. Een miskraam wordt niet door lichamelijke inspanning veroorzaakt, zoals door rennen, vrijen, vallen, fietsen, paard- of motorrijden. Er is geen reden om u ergens schuldig over te voelen.

Wat als de miskraam is vastgesteld?

Er is dan ook geen behandeling mogelijk. Je kunt kiezen tussen afwachten op het spontane beloop, medicinale behandeling of het laten weghalen van het zwangerschapsweefsel door middel van een curettage. Onze voorkeur gaat uit naar afwachten van een spontaan verloop van de miskraam.

Afwachten

Voordelen van afwachten: Omdat een spontane miskraam een meer natuurlijke verloop geeft. Het verdriet kan thuis beleefd worden en eventuele complicaties van een curettage worden vermeden.

Nadelen van afwachten: Je gaat een onzekere periode tegemoet en je weet niet wanneer de miskraam gaat plaatsvinden. Dit kan psychisch en emotioneel belastend zijn.

Curettage

Een curettage wordt gedaan in het ziekenhuis. De baarmoederholte wordt schoongemaakt en dit gebeurt met een zuigbuisje of lepeltje (curette) die via de schede wordt ingebracht. De ingreep is een dagbehandeling. Normaal gesproken ga je dezelfde dag weer naar huis. Je kunt na de ingreep niet zelf naar huis rijden dus is het raadzaam om vervoer te regelen. Als je last hebt van pijnlijke buikkrampen dan kun je pijnstillers innemen. De eerste tien tot veertien dagen na de ingreep kun je nog wat bloedverlies hebben.

Voordelen van curettage: Minder onzekerheid dan bij afwachten en minder verstoring van het normale leven.

Nadelen van curettage: Een curettage is een medische ingreep met het risico van complicaties.

Medicinale behandeling: Misoprostol

Meestal zal de miskraam binnen 24 uur op gang komen. Na de miskraam wordt met de echo gekeken of het vruchtje in zijn geheel verdwenen is. Het kan daarna nog wel enkele dagen duren voor het bloedverlies stopt. Bij 90% van de vrouwen komt de miskraam met behulp van Misoprostol op gang. Bij 10% heeft Misoprostol geen effect en zal alsnog een curettage verricht moeten worden. Bijwerkingen kunnen zijn: diaree, hoofdpijn en duizeligheid.

Hoe verloopt een miskraam?

Vaginaal bloedverlies en lichte menstruatieachtige pijn kunnen het eerste teken van een miskraam zijn. Zwangerschapsverschijnselen zoals gespannen borsten en ochtendmisselijkheid nemen soms af vlak voor een miskraam. Wanneer het zwangerschapsweefsel wordt uitgedreven door samentrekkingen van de baarmoeder krijgt u weeënachtige pijn en helderrood bloedverlies. Soms verliest u grote stukken bloed, stolsels, dit mag niet te lang duren. De pijn en het bloedverlies nemen geleidelijk toe bij een miskraam en wanneer de baarmoeder geheel leeg is, weer af. Tijdens de miskraam kun je paracetamol gebruiken tegen de pijn. Is de pijn of het bloedverlies te hevig of houdt het te lang aan, neem dan contact op met de verloskundige of arts.

Wanneer moet je medische hulp inroepen?

Het is verstandig om in de volgende situaties de arts of verloskundige te waarschuwen: bij hevig bloedverlies (langdurig en meer dan een gewone menstruatie). Zeker bij klachten van sterretjes zien of flauwvallen moet u medische hulp inroepen.

– bij aanhoudende klachten. Als u krampende pijn en/of hevig bloedverlies blijft houden kan dit wijzen op een incomplete miskraam. Er is dan nog een rest van de zwangerschap in de baarmoeder aanwezig. Een (nieuwe) curettage kan dan nodig zijn

– bij koorts, duizeligheid, transpireren en schouderpijn

– een temperatuur van 38 C of hoger kan wijzen op een ontsteking in de baarmoeder, die eventueel behandeld moet worden met antibiotica

Adviezen als het een miskraam wordt

Als het bloedverlies toeneemt of u krijgt menstruatieachtige pijn, zorg dan dat er iemand in de buurt is bij wie u zich veilig voelt. Als het bloedverlies of de kramen (tijdelijk) hevig zijn, kan de steun van een vertrouwd iemand belangrijk zijn. Bij menstruatie- of weeënachtige pijn kunt u een pijnstiller nemen (bij voorkeur paracetamol). Wanneer u weefsel verliest, hoeft u dit niet te bewaren. Verder onderzoek van het weefsel is niet zinvol.

Anti-D

Als u een rhesus negatieve bloedgroep heeft, is het van belang dat u na een miskraam van 10 weken zwangerschap, een injectie krijgt met anti-D immunoglobuline (liefst binnen 48 uur na het verliezen van de vrucht, maar binnen 2 weken is ook nog zinvol). Dit is om te voorkomen dat uw lichaam antistoffen maakt die bij een volgende zwangerschap bloedarmoede bij uw baby zouden kunnen veroorzaken.

Emotioneel herstel

Na een miskraam kunt u een moeilijke tijd hebben. Verdriet, schuldgevoelens, ongeloof, boosheid en een gevoel van leegte zijn veel voorkomende emoties. Het is moeilijk aan te geven hoeveel tijd hiervoor nodig is. Schuldgevoelens zijn bijna nooit terecht. Het is verstandig te praten over uw gevoelens met uw partner, familie, vrienden of arts. Een volgende zwangerschap verloopt in de meeste gevallen goed, ook bij vrouwen die meer dan één miskraam hebben doorgemaakt. Als je zwanger wilt worden is het sowieso verstandig gezond te leven.

Lichamelijk herstel

Het lichamelijk herstel na een spontane miskraam of een curettage is meestal vlot. Gedurende één tot zes weken kunt u wat bloedverlies en bruinige afscheiding hebben. Het is verstandig met gemeenschap (samenleving) te wachten tot het bloedverlies voorbij is. Het zwanger worden op zich wordt door een miskraam niet bemoeilijkt en medisch is het niet nodig te wachten met opnieuw proberen zwanger te raken. De volgende menstruatie treedt na ongeveer vier tot zes weken op.